Çalışma izni mi, ikamet izni mi?

İki iznin özü

İkamet izni (6458 sayılı Kanun, Göç İdaresi Başkanlığı) Türkiye'de yasal kalış hakkı verir; tek başına çalışma hakkı sağlamaz.

Çalışma izni (6735 sayılı Kanun, ÇSGB) Türkiye'de çalışma hakkı verir ve genel kural olarak geçerlilik süresi boyunca ikamet izni yerine de geçer. Uluslararası koruma başvuru sahibi, şartlı mülteci ve geçici koruma statüsündeki yabancılar için düzenlenen çalışma izinleri bu kuralın dışındadır.

Karar senaryoları

• Türkiye'de iş teklifim var: İhtiyacınız çalışma iznidir; başvuruyu işveren yürütür. Türkiye'deyseniz yurt içi başvuru hakkınız, ikamet sürenize ve statünüze bağlıdır.
• Çalışmadan yaşamak istiyorum: Amacınıza uygun bir ikamet izni türü (kısa dönem, aile, öğrenci vb.) değerlendirilmelidir.
• İkametim var, iş buldum: İkamet izniniz çalışma hakkı vermez; işvereninizin çalışma izni başvurusu yapması gerekir. En az altı ay geçerli ikamet, yurt içi başvuru imkânı sağlayabilir.
• Çalışma iznim bitti ama kalmak istiyorum: Uygun ikamet türüne geçiş başvurusu, süre dolmadan planlanmalıdır.

Sık yapılan hatalar

• İkamet izniyle çalışmaya başlamak (hem çalışan hem işveren için yaptırım riski)
• Çalışma izni varken ayrıca ikamet izni almaya çalışmak (kural olarak gerekmez)
• Sürelerin son güne bırakılması ve statü boşluğu doğması